ForInvest – Avrasya Uluslararası Un Sanayicileri ve Hububatçılar Birliği IAOM Eurasia’nın düzenlediği “4. IAOM Eurasia Konferans ve Sergisi” 3-6 Eylül tarihlerinde İstanbul’da gerçekleştiriliyor.
Etkinlik, Orta ve Doğu Avrupa, Baltık Ülkeleri, Rusya, Ukrayna, Kazakistan, Türkiye, diğer Orta Asya Cumhuriyetleri ile Kafkas bölgesi ülkelerinden sektör temsilcilerini bir araya getirdi.
Konferans kapsamında; Türkiye Ürün İhtisas Borsası (TÜRİB) Genel Müdürü Ali Kırali’nin konuşmacı olarak yer aldığı, 5 Eylül 2025 tarihinde gerçekleştirilen “Emtianın Küresel Seyri: Üretim Gerçekleri, Piyasa Tepkileri ve Riskten Korunma Stratejileri” başlıklı panelde küresel üretim beklentilerinden ticaretteki değişimlere, iklim krizine, piyasa tepkilerinden riskten korunma stratejilerine kadar pek çok güncel konu panelistler tarafından ele alındı.
TÜRİB Genel Müdürü Ali Kırali panelde yaptığı konuşmada; aşırı hava olayları ve iklim değişikliğinin verim ve ticaret akışlarını giderek daha fazla etkilediğine dikkat çekti. Kırali, detayları aşağıda verilen konuşmasında lisanslı depoculuk ve ELÜS ekosisteminin gıda güvenliğini teminat altına alan kritik rolünü vurguladı.
İklim Değişkenliği ve Türkiye Hububat Piyasasına Etkileri
Kırali, iklim değişikliği ve kuraklığın artık sektörün karşı karşıya olduğu kalıcı bir gerçeklik olduğunu vurguladı. Son yıllarda pandemi, kuraklıklar ve savaş gibi ardışık krizlerin hububat üretimini giderek daha zor hale getirdiğini, tarım emtia piyasasının da doğrudan etkilendiğini ifade etti. İklim krizinin hububat piyasasında; verimlilik dalgalanmaları, üretim maliyetlerinde artış ve arz güvenliği riskleri yarattığını belirtti.
Gıda Arz Güvenliğinin Sigortası: Lisanslı Depoculuk
Kırali, iklim krizi nedeniyle her geçen gün daha değerli hale gelen hububatın, modern teknolojiyle donatılmış ve Ticaret Bakanlığı denetiminde faaliyet gösteren lisanslı depolarda saklanmasının gıda arz güvenliği için kritik önem taşıdığını belirtti. Lisanslı depoların, ürün kayıplarını minimuma indirmesi ve şeffaf işleyişiyle sektörün büyümesi için en etkin çözüm olduğunu vurguladı.
Kırali, TÜRİB’in faaliyete geçişinin altıncı yılında, lisanslı depo kapasitesi üç katın üzerinde artarak 4 milyon tondan 14 milyon tona çıktığını belirtti. 259 lisanslı deponun, 353 lokasyonda hizmet veren lisanslı depoların kapasitenin orta vadede 20 milyon tona çıkarılmasının hedeflendiğini, böylece Türkiye’nin yıllık hububat üretiminin yaklaşık yarısı, lisanslı depo altyapısıyla güvence altına alınacağını ifade etti.
Etkin ve Şeffaf Hububat Ticaretinin Adresi: ELÜS Piyasası
Türkiye Ürün İhtisas Borsası’nın 2019 yılından itibaren faaliyet gösteren ulusal bir borsa olduğunu hatırlatan Kırali, bugün 270 bin çiftçi, tüccar, yatırımcı ve sanayicinin işlem yaptığı derin ve şeffaf bir platform sağladıklarını ifade etti. İklim krizi nedeniyle fiyatı hızla artan hububatın manipülasyona açık hale geldiğini, bunu önlemenin yolunun şeffaf, gözetim altında işleyen bir organize piyasa olduğunu vurguladı.
Çiftçinin Finansal Sürdürülebilirliği: ELÜS Teminatlı Krediler
Çiftçilerin klasik bankacılık teminatlarına sahip olmaması nedeniyle krediye erişimde dezavantajlı durumda olduklarını belirten Kırali, lisanslı depoculuk ve ELÜS ekosisteminin bu noktada devrim niteliğinde bir gelişme sunduğunu aktardı. ELÜS’lerin kredi teminatı olarak kullanılabilmesi sayesinde çiftçilerin finansmana erişiminin kolaylaştığını, böylece üreticilerin en kırılgan gruptan bankacılık açısından en çok tercih edilen gruba yükseldiğini ifade etti. Ancak mevcut kredi kaynaklarının sınırlılığı nedeniyle potansiyelin tam anlamıyla değerlendirilemediğini de sözlerine ekledi.
Kırali, konuşmasında; lisanslı depoların daha etkin kullanıldığı, TÜRİB çatısı altında şeffaf ve güvenilir işlemlerin artırıldığı, buna yönelik teşvik mekanizmalarının korunduğu ve üreticilerin finansal sürdürülebilirliğinin desteklendiği bütüncül yaklaşımın Türkiye hububat piyasasını iklim dalgalanmalarına karşı daha dirençli hale getireceğini ve gelecekteki belirsizliklere hazırlık sağlayacağını dile getirdi.
